Suudi Arabistan Çin'in para sisteminden ayrıldı

Suudi Arabistan, Çin’in doların küresel ödemelerdeki ağırlığını azaltabilecek alternatif bir sınır ötesi ödeme sistemi geliştirme çabalarının parçası olan mBridge projesinden ayrıldı.

Suudi Arabistan, Çin’in öncülük ettiği ve merkez bankası dijital para birimleriyle sınır ötesi ödemelerin doğrudan yapılmasını hedefleyen mBridge platformundan ayrıldı. Financial Times’ın haberine göre Suudi Arabistan, projeye 2024’te aktif katılımcı olarak dahil olmuştu. Platformda Çin, Hong Kong, Tayland ve Birleşik Arap Emirlikleri de yer aldı. Uluslararası Ödemeler Bankası (BIS) ise projeden Ekim 2024’te çekildi.

DOLAR VE SWIFT’E ALTERNATİF OLARAK GÖRÜLÜYOR

mBridge, blockchain tabanlı bir altyapıyla merkez bankalarının kendi dijital para birimlerini kullanarak birbirleriyle doğrudan işlem yapmasını amaçlıyor. Sistem, sınır ötesi ödemelerde aracı banka sayısını azaltarak işlem süresini ve maliyetleri düşürmeyi hedefliyor. Aynı zamanda döviz işlemlerinde doların aracı para birimi olarak kullanımını azaltma potansiyeli taşıyor.

Bu özelliği nedeniyle proje ABD’de yakından izleniyor. Washington’da mBridge’in, dolar ağırlıklı geleneksel ödeme altyapıları ve yaptırım mekanizmalarının çevresinden dolaşmak için kullanılabileceğine ilişkin kaygılar dile getiriliyor.

SUUDİ ARABİSTAN: PLANLANDIĞI GİBİ TAMAMLADIK

Suudi Arabistan Merkez Bankası SAMA, Financial Times’a yaptığı açıklamada projeye ilk olarak 2023’te BIS çatısı altında gözlemci olarak dahil olduğunu belirtti. Banka, 2024’te platformun temel sürümünün geliştirilmesi ve “proof of concept” çalışmalarına katıldığını, bu sürecin 13 Mayıs 2025’te tamamlandığını açıkladı.

SAMA, “Planlandığı gibi mBridge proof of concept çalışmasını başarıyla tamamladık. Bu aşamanın ardından artık mBridge’in katılımcı üyesi değiliz” açıklamasını yaptı.

Kararın ABD baskısıyla alınıp alınmadığına ilişkin soruya ise konuya yakın bir kaynak, Suudi Arabistan’ın başından itibaren sınırlı bir katılım gösterdiğini ve karardan daha geniş siyasi sonuçlar çıkarmanın doğru olmayacağını söyledi.

Financial Times’a konuşan başka bir kaynak ise SAMA’nın projede kamuoyu önünde görünür biçimde yer almak istemediğini, buna karşın temaslarını daha düşük profilde sürdürdüğünü belirtti.

BIS DE PROJEDEN AYRILMIŞTI

Uluslararası Ödemeler Bankası da mBridge’den Ekim 2024’te çekilmişti. Financial Times daha önce Washington’ın BIS üzerinde projeden ayrılması yönünde baskı kurduğunu yazmıştı. Dönemin BIS Genel Müdürü Agustín Carstens ise ayrılığın siyasi nedenlerle gerçekleştiği iddiasını reddetmiş ve projenin merkez bankası ortaklarına devredildiğini söylemişti.