İngiltere'de yapılan araştırmada, meyve ve sebzelerin genellikle tüketilmeyen kısımlarının önemli bir lif kaynağı olduğu ortaya konuldu. Uzmanlar; karpuz kabuğu, ananasın iç kısmı, brokoli sapı ve bazı sebzelerin kabukları gibi bölümlerin doğrudan çöpe atılmaması gerektiğine dikkat çekiyor.
Yeterli lif tüketimi; sindirim sisteminin düzenli çalışmasına yardımcı olurken, daha uzun süre tokluk sağlaması ve bazı kalp hastalıkları ile bağırsak hastalıkları riskinin azalmasıyla da ilişkilendiriliyor.

KABUK VE ÇEKİRDEKLER DAHA FAZLA LİF İÇEREBİLİYOR
King's College London'daki araştırmacılar; pancar, brokoli, bal kabağı, karnabahar, kereviz, kivi, pırasa, ananas ve karpuzun da aralarında bulunduğu 12 farklı gıdayı inceleyerek, çoğu zaman atılan bölümlerde yüksek miktarda lif bulunduğunu tespit etti.
Araştırmaya göre kiviyi kabuğuyla tüketmek, soyulmuş halde yemeye kıyasla yaklaşık yüzde 50 daha fazla lif sağlayabiliyor. Karpuz kabuğunun 100 gramında 2,10 gram lif bulunurken, bal kabağının kabuk ve çekirdeklerinde ise 100 gramda 9,25 grama kadar lif tespit edildi.
Ananasın kabuğu ve iç kısmının, meyvenin etli bölümüne kıyasla çok daha yüksek miktarda lif içerdiği belirlendi.

"ÖNEMLİ BİR BESİN KAYNAĞINI ÇÖPE ATIYORUZ"
Proje lideri Dr. Rachel Gibson, araştırmanın insanların farkında olmadan önemli miktarda lifi çöpe attığını gösterdiğini söyledi.
Bunun yalnızca beslenme açısından değil, ekonomik açıdan da kayıp olduğunu vurgulayan Gibson, satın alınan gıdaların önemli bir bölümünün tüketilmeden atıldığına dikkat çekti.
Üniversitenin kantininde yapılan denemelerde ise muz kabuğu körisi gibi "kökten uca" hazırlanan yemekler öğrenci ve personele sunuldu.

BROKOLİ SAPI VE KİVİ KABUĞU NASIL TÜKETİLEBİLİR?
Uzmanlar, evde uygulanabilecek basit yöntemlerle bu bölümlerin değerlendirilmesinin mümkün olduğunu belirtiyor. Kivinin kabuğuyla tüketilebileceği, brokoli saplarının sotelenebileceği ve dolmalık biber çekirdeklerinin bazı yemeklere eklenebileceği ifade ediliyor.
Ananasın sert olmayan iç bölümleri smoothie'lere katılabilirken, kullanılmayan sebze saplarının doğranarak dondurulması ve daha sonra çorba veya yemeklerde değerlendirilmesi de öneriliyor.
Pişirme işleminin lif miktarını değiştirebileceği ancak tamamen ortadan kaldırmadığı belirtilirken, buharda pişirme, mikrodalgada pişirme ve kısa süreli sotelemenin besin değerini korumaya yardımcı olabileceği kaydediliyor.

HER ŞEY TÜKETİLMEMELİ
Uzmanlar, her meyve ve sebze artığının yenilebilir olmadığı konusunda da uyarıyor. Yeşil patatesler ve ravent yaprakları toksik bileşikler içerebildiği için tüketilmemeli.
Ayrıca sert sap ve çekirdeklerin küçük çocuklar için uygun olmayabileceği belirtiliyor. İrritabl bağırsak sendromu bulunan kişilerin ise lif tüketimini bir anda artırmak yerine, olası şişkinlik ve rahatsızlıkları önlemek için kademeli hareket etmesi tavsiye ediliyor.
Uzmanlara göre temel nokta, her kabuk veya sapı zorla tüketmek değil; güvenli ve yenilebilir olan bölümlerin besin değerini göz ardı etmemek.